อินโดนีเซียประกาศดึง TOYOTA ย้ายฐานผลิตหลักจากไทย พร้อมให้ทุกสิทธิประโยชน์ที่ต้องการ

อินโดนีเซียประกาศดึง TOYOTA ย้ายฐานผลิตหลักจากไทย พร้อมให้ทุกสิทธิประโยชน์ที่ต้องการ
Spread the love
Advertisement Advertisement

 

อินโดนีเซียเปิดข้อเสนอใหญ่ ดึง Toyota ย้ายฐานผลิตหลักในอาเซียนจากไทย พร้อมให้สิทธิประโยชน์เต็มที่

รัฐบาลอินโดนีเซียประกาศเชิญชวน Toyota Motor Corporation ให้พิจารณาย้ายฐานการผลิตรถยนต์หลักในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จากประเทศไทยไปยังอินโดนีเซีย พร้อมยืนยันว่ารัฐบาลพร้อมสนับสนุนมาตรการส่งเสริมการลงทุนและสิทธิประโยชน์ที่บริษัทต้องการ

อย่างไรก็ตาม ขณะนี้ยังไม่มีประกาศอย่างเป็นทางการจาก Toyota ว่าบริษัทมีแผนย้ายฐานการผลิตออกจากประเทศไทย ข่าวนี้จึงยังเป็นเพียงข้อเสนอและการแสดงจุดยืนของรัฐบาลอินโดนีเซีย ไม่ใช่ข้อตกลงการย้ายฐานการผลิตที่เกิดขึ้นแล้ว

Purbaya Yudhi Sadewa รัฐมนตรีกระทรวงการคลังของอินโดนีเซียกล่าวสุนทรพจน์ที่งาน Gaikindo Indonesia International Auto Show ปี 2026 ที่เมือง Tangerang เมือง Banten ในวันอังคาร (4 สิงหาคม 2026) (ANTARA/HO-กระทรวงการคลัง)

รัฐมนตรีคลังอินโดนีเซียเชิญ Toyota ย้ายฐานหลักจากไทย

Purbaya Yudhi Sadewa รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอินโดนีเซีย กล่าวระหว่างงานอุตสาหกรรมยานยนต์ที่เมือง Tangerang จังหวัด Banten เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม 2026 ว่า อินโดนีเซียพร้อมให้การสนับสนุน Toyota แต่สิ่งที่รัฐบาลต้องการคือการให้บริษัทนำฐานการผลิตหลักในภูมิภาค ซึ่งปัจจุบันอยู่ในประเทศไทย เข้ามาตั้งในอินโดนีเซีย

รัฐมนตรีอินโดนีเซียระบุในลักษณะตั้งคำถามว่า อินโดนีเซียเป็นประเทศที่มีประชากรมากที่สุดและมีขนาดเศรษฐกิจใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แต่เหตุใดฐานการผลิตรถยนต์หลักของภูมิภาคจึงยังตั้งอยู่ในประเทศไทย

รายงานของสำนักข่าว ANTARA ระบุว่า รัฐบาลอินโดนีเซียพร้อมจัดเตรียมมาตรการจูงใจด้านการลงทุนเพื่อสนับสนุนการขยายกิจการของ Toyota โดยมีเป้าหมายยกระดับอินโดนีเซียให้เป็นศูนย์กลางการผลิตรถยนต์ที่มีบทบาทมากขึ้นในภูมิภาคอาเซียน

ข้อเสนอดังกล่าวสะท้อนว่า อินโดนีเซียไม่ได้ต้องการเป็นเพียงตลาดจำหน่ายรถยนต์ขนาดใหญ่ แต่ต้องการดึงการลงทุนด้านการผลิต เทคโนโลยี และห่วงโซ่อุปทานเข้ามาสร้างมูลค่าเพิ่มภายในประเทศมากขึ้น

ยอมรับไทยมีระบบอุตสาหกรรมยานยนต์ที่แข็งแกร่งกว่า

แม้รัฐบาลอินโดนีเซียจะแสดงความต้องการดึงฐานการผลิตของ Toyota จากประเทศไทย แต่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอินโดนีเซียยอมรับว่า ไทยประสบความสำเร็จในการดึงดูดการลงทุนจากผู้ผลิตรถยนต์ญี่ปุ่นและผู้ผลิตรถยนต์รายใหญ่ของโลกมาเป็นเวลานาน

จุดแข็งของประเทศไทยไม่ได้มีเพียงโรงงานประกอบรถยนต์ แต่ประกอบด้วยระบบอุตสาหกรรมที่เชื่อมโยงกันหลายระดับ เช่น

  • ผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ระดับ Tier 1, Tier 2 และ Tier 3
  • โรงงานผลิตเครื่องยนต์ ระบบส่งกำลัง และชิ้นส่วนสำคัญ
  • อุตสาหกรรมเหล็ก พลาสติก ยาง เคมีภัณฑ์ และอิเล็กทรอนิกส์
  • แรงงานที่มีประสบการณ์ด้านการผลิตรถยนต์
  • ระบบท่าเรือและการส่งออกรถยนต์
  • เครือข่ายโลจิสติกส์ภายในประเทศ
  • ข้อตกลงทางการค้าที่สนับสนุนการส่งออก
  • ฐานการผลิตรถกระบะ รถยนต์นั่ง และรถยนต์ไฮบริดที่พัฒนามานานหลายทศวรรษ

การที่ประเทศไทยมีซัพพลายเออร์จำนวนมากตั้งโรงงานอยู่ใกล้ฐานการผลิตของผู้ผลิตรถยนต์ ทำให้สามารถควบคุมต้นทุน การส่งมอบชิ้นส่วน และคุณภาพการผลิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ

รัฐมนตรีอินโดนีเซียยังยอมรับโดยนัยว่า ในอดีตมาตรการส่งเสริมการลงทุนของอินโดนีเซียอาจยังไม่น่าสนใจเพียงพอ เมื่อเปรียบเทียบกับระบบอุตสาหกรรมที่ประเทศไทยสร้างขึ้นมาอย่างต่อเนื่อง

อินโดนีเซียไม่ได้ต้องการเพียงโรงงานประกอบรถยนต์

เป้าหมายของอินโดนีเซียไม่ได้จำกัดอยู่ที่การเชิญ Toyota มาตั้งโรงงานประกอบรถยนต์เพิ่มเติมเท่านั้น แต่ต้องการให้เครือข่ายซัพพลายเออร์และอุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องย้ายเข้ามาลงทุนพร้อมกัน

อุตสาหกรรมที่อินโดนีเซียต้องการดึงเข้ามาครอบคลุมตั้งแต่

  • อุตสาหกรรมเหล็กและโลหะ
  • อุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์
  • อุตสาหกรรมเคมีภัณฑ์
  • ผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์
  • ผู้ผลิตแบตเตอรี่
  • ผู้ผลิตเซลล์และโมดูลแบตเตอรี่
  • ผู้ผลิตระบบขับเคลื่อนไฟฟ้า
  • อุตสาหกรรมรีไซเคิลแบตเตอรี่และวัตถุดิบ

แนวทางนี้มีเป้าหมายเพื่อลดการพึ่งพาการนำเข้าชิ้นส่วนและวัตถุดิบจากต่างประเทศ พร้อมเพิ่มสัดส่วนชิ้นส่วนที่ผลิตภายในประเทศ หรือ Local Content ให้สูงขึ้น

หากสามารถดึงซัพพลายเออร์เข้ามาได้ครบทั้งระบบ อินโดนีเซียจะไม่ได้รับประโยชน์เฉพาะจากจำนวนรถยนต์ที่ผลิต แต่ยังได้รับการถ่ายทอดเทคโนโลยี การจ้างงาน รายได้ภาษี และการส่งออกสินค้าที่มีมูลค่าเพิ่มสูงขึ้นด้วย

Toyota มีฐานการผลิตขนาดใหญ่ในอินโดนีเซียอยู่แล้ว

แม้อินโดนีเซียจะต้องการเพิ่มบทบาทให้ประเทศกลายเป็นฐานการผลิตหลักของ Toyota ในอาเซียน แต่ Toyota มีฐานอุตสาหกรรมขนาดใหญ่อยู่ในประเทศนี้อยู่แล้ว

PT Toyota Motor Manufacturing Indonesia หรือ TMMIN เป็นบริษัทในเครือ Toyota Motor Corporation ซึ่งรับผิดชอบการผลิตและส่งออกรถยนต์ เครื่องยนต์ และชิ้นส่วนจากอินโดนีเซีย

Toyota ระบุว่า บริษัทมีโรงงานรวม 5 แห่งในพื้นที่ Sunter และ Karawang และส่งออกรถยนต์ ชิ้นส่วน เครื่องยนต์ รวมถึงรถยนต์แบบ CKD ไปยังตลาดต่างประเทศจำนวนมาก อินโดนีเซียจึงถือเป็นหนึ่งในฐานการผลิตและส่งออกสำคัญของ Toyota ในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกอยู่แล้ว

ตลอดระยะเวลาประมาณ 55 ปี Toyota และเครือข่ายในอินโดนีเซียมีตัวเลขสำคัญ ได้แก่

  • เงินลงทุนสะสมประมาณ 100 ล้านล้านรูเปียห์
  • แรงงานที่เกี่ยวข้องทั้งระบบมากกว่า 360,000 คน
  • ยอดผลิตสะสมของรถยนต์ Toyota ประมาณ 10 ล้านคัน
  • ยอดผลิตสะสมประมาณ 14 ล้านคัน เมื่อรวมบริษัทใน Toyota Group
  • ส่งออกรถยนต์จากอินโดนีเซียสะสมมากกว่า 3 ล้านคัน

แรงงานกว่า 360,000 คนดังกล่าวครอบคลุมทั้งภาคการผลิต ห่วงโซ่อุปทาน การจัดจำหน่าย ตัวแทนจำหน่าย และบริการหลังการขาย ไม่ได้หมายถึงจำนวนพนักงานโดยตรงของโรงงาน Toyota เพียงอย่างเดียว

Toyota และ CATL ลงทุนผลิตแบตเตอรี่ในอินโดนีเซีย

อีกหนึ่งปัจจัยที่ทำให้อินโดนีเซียต้องการยกระดับบทบาทในอุตสาหกรรมยานยนต์ คือความได้เปรียบด้านทรัพยากรสำหรับการผลิตแบตเตอรี่รถยนต์ไฟฟ้า โดยเฉพาะนิกเกิลและแร่ที่เกี่ยวข้อง

เมื่อเดือนเมษายน 2026 Toyota Motor Manufacturing Indonesia ประกาศความร่วมมือเชิงกลยุทธ์กับ Contemporary Amperex Technology หรือ CATL เพื่อพัฒนาความสามารถในการผลิตแบตเตอรี่สำหรับรถยนต์พลังงานไฟฟ้าในอินโดนีเซีย

Toyota Indonesia ระบุว่า โครงการดังกล่าวมีมูลค่าการลงทุนประมาณ 1.3 ล้านล้านรูเปียห์ โดยมีเป้าหมายขยายจากการประกอบแบตเตอรี่แพ็ก ไปสู่การผลิตเซลล์และโมดูลแบตเตอรี่ภายในประเทศ

ปัจจุบันโรงงาน Karawang ของ Toyota มีสายการประกอบแบตเตอรี่แพ็กสำหรับรถยนต์ไฮบริดหลายรุ่น เช่น

  • โตโยต้า กีจัง อินโนวา ซีนิกซ์ เอชอีวี
  • โตโยต้า ยาริส ครอส HEV
  • โตโยต้า เวโลซ HEV

แต่เซลล์และโมดูลแบตเตอรี่บางส่วนยังต้องนำเข้าจากต่างประเทศ ความร่วมมือกับ CATL จึงมีเป้าหมายเพิ่มความสามารถในการผลิตชิ้นส่วนสำคัญเหล่านี้ภายในอินโดนีเซีย

Toyota ระบุว่าโครงการนี้จะช่วยเพิ่มสัดส่วนชิ้นส่วนในประเทศ ลดการพึ่งพาการนำเข้า และสร้างบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีแบตเตอรี่

ตั้งเป้าเป็นฐานส่งออกแบตเตอรี่ Toyota แห่งแรกในอาเซียน

Toyota Indonesia ตั้งเป้าเริ่มส่งออกแบตเตอรี่และชิ้นส่วนแบตเตอรี่ไปยังตลาดต่างประเทศในช่วงครึ่งหลังของปี 2026 หากดำเนินการได้ตามแผน TMMIN จะเป็นบริษัทในเครือ Toyota แห่งแรกในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ส่งออกแบตเตอรี่ไปยังตลาดโลก สินค้าที่จะส่งออกไม่ได้มีเพียงแบตเตอรี่ที่ติดตั้งอยู่ในรถยนต์ไฮบริดสำเร็จรูป แต่ยังรวมถึงแบตเตอรี่และชิ้นส่วนในรูปแบบคอมโพเนนต์สำหรับนำไปใช้ในสายการผลิตของประเทศอื่นด้วย

การลงทุนดังกล่าวแสดงให้เห็นว่า อินโดนีเซียกำลังพยายามขยับจากฐานการผลิตรถยนต์เครื่องยนต์สันดาปและรถยนต์อเนกประสงค์ ไปสู่ฐานการผลิตรถยนต์พลังงานไฟฟ้า แบตเตอรี่ และชิ้นส่วนที่มีมูลค่าเพิ่มสูงขึ้น

อินโดนีเซียมีจุดแข็งด้านวัตถุดิบแบตเตอรี่

อินโดนีเซียเป็นประเทศที่มีทรัพยากรนิกเกิลจำนวนมาก รัฐบาลจึงผลักดันนโยบายให้บริษัทต่างชาติเข้ามาลงทุนในห่วงโซ่การผลิตภายในประเทศ ตั้งแต่การทำเหมือง การถลุงแร่ การผลิตวัสดุตั้งต้น เซลล์แบตเตอรี่ แบตเตอรี่แพ็ก ไปจนถึงการรีไซเคิล

นอกจากความร่วมมือระหว่าง Toyota กับ CATL แล้ว กลุ่ม CATL ยังมีโครงการผลิตแบตเตอรี่ขนาดใหญ่ร่วมกับบริษัทของอินโดนีเซีย โดยโรงงานในชวาตะวันตกถูกวางแผนให้เริ่มดำเนินงานภายในปลายปี 2026 มีกำลังการผลิตเริ่มต้นประมาณ 6.9 GWh และอาจขยายเป็น 15 GWh ในอนาคต

สิ่งนี้ทำให้อินโดนีเซียมีโอกาสสร้างระบบอุตสาหกรรมแบตเตอรี่ที่เชื่อมโยงตั้งแต่วัตถุดิบต้นน้ำไปจนถึงการผลิตรถยนต์ปลายน้ำ ซึ่งเป็นจุดแข็งที่รัฐบาลต้องการใช้แข่งขันกับประเทศไทย

Toyota จะย้ายฐานออกจากไทยจริงหรือไม่

ประเด็นสำคัญที่ต้องแยกให้ออกจากกัน คือ “อินโดนีเซียเชิญชวนให้ Toyota ย้ายฐาน” กับ “Toyota ตัดสินใจย้ายฐานแล้ว” เป็นคนละเรื่องกัน ณ วันที่ 6 สิงหาคม 2026 ยังไม่มีประกาศจาก Toyota Motor Corporation หรือ Toyota Motor Thailand ว่าบริษัทจะย้ายฐานการผลิตหลักออกจากประเทศไทย คำกล่าวของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอินโดนีเซียจึงเป็นข้อเสนอเชิงนโยบายและการแสดงความต้องการของรัฐบาลอินโดนีเซีย มากกว่าจะเป็นการประกาศข้อตกลงที่เสร็จสมบูรณ์แล้ว

การตัดสินใจย้ายหรือแบ่งสัดส่วนการผลิตของผู้ผลิตรถยนต์รายใหญ่ต้องพิจารณาหลายปัจจัย เช่น

1. เงินลงทุนเดิมในประเทศไทย

Toyota ลงทุนในประเทศไทยมาเป็นเวลาหลายทศวรรษ มีทั้งโรงงานประกอบรถยนต์ โรงงานเครื่องยนต์ ศูนย์วิจัยและพัฒนา ระบบโลจิสติกส์ และเครือข่ายผู้ผลิตชิ้นส่วน การย้ายฐานทั้งหมดจึงมีต้นทุนสูง และอาจไม่คุ้มค่าหากโครงสร้างเดิมยังสามารถแข่งขันได้

2. เครือข่ายซัพพลายเออร์

โรงงานรถยนต์หนึ่งแห่งต้องพึ่งพาชิ้นส่วนจากซัพพลายเออร์จำนวนมาก การย้ายฐานหลักหมายความว่าซัพพลายเออร์บางส่วนอาจต้องลงทุนสร้างโรงงานใหม่หรือขยายกำลังผลิตในประเทศปลายทาง หากซัพพลายเออร์ไม่ย้ายตาม ผู้ผลิตรถยนต์อาจต้องนำเข้าชิ้นส่วน ซึ่งเพิ่มต้นทุนและความซับซ้อนของระบบโลจิสติกส์

3. ความพร้อมของแรงงาน

อุตสาหกรรมรถยนต์ต้องใช้แรงงาน วิศวกร และผู้เชี่ยวชาญที่มีทักษะเฉพาะ การสร้างบุคลากรให้รองรับการผลิตจำนวนมากต้องใช้เวลา

4. ระบบส่งออกและโลจิสติกส์

ผู้ผลิตต้องพิจารณาระยะทางไปยังท่าเรือ ความสามารถในการขนส่งรถยนต์ ค่าใช้จ่ายด้านโลจิสติกส์ และข้อตกลงการค้าระหว่างประเทศ

5. ความต่อเนื่องของนโยบายรัฐบาล

มาตรการภาษีและสิทธิประโยชน์อาจดึงดูดการลงทุนในช่วงแรก แต่ผู้ผลิตรถยนต์ต้องพิจารณาความต่อเนื่องของนโยบายตลอดอายุโครงการ ซึ่งอาจยาวนาน 10–20 ปี

6. ขนาดตลาดภายในประเทศ

อินโดนีเซียมีประชากรและตลาดภายในประเทศขนาดใหญ่ ซึ่งเป็นข้อได้เปรียบสำคัญ แต่ขนาดตลาดเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ หากต้นทุนการผลิต คุณภาพซัพพลายเออร์ หรือระบบส่งออกยังไม่สามารถแข่งขันได้

มีโอกาสเป็นการเพิ่มกำลังผลิตมากกว่าย้ายออกทั้งหมด

ในทางปฏิบัติ ผู้ผลิตรถยนต์รายใหญ่มักไม่ได้เลือกใช้ประเทศใดประเทศหนึ่งเป็นฐานเพียงแห่งเดียว แต่จะกระจายผลิตภัณฑ์แต่ละประเภทไปยังประเทศที่มีความเหมาะสมแตกต่างกัน Toyota อาจเพิ่มการลงทุนหรือกำลังผลิตในอินโดนีเซีย โดยไม่จำเป็นต้องปิดโรงงานหรือถอนฐานการผลิตออกจากประเทศไทยทั้งหมด

ตัวอย่างโครงสร้างที่อาจเกิดขึ้นได้ ได้แก่

  • ไทยยังเป็นฐานผลิตรถกระบะ รถยนต์ไฮบริด และรถส่งออกบางประเภท
  • อินโดนีเซียเพิ่มบทบาทการผลิตรถยนต์ MPV และรถยนต์สำหรับตลาดขนาดใหญ่
  • อินโดนีเซียเป็นฐานผลิตแบตเตอรี่หรือชิ้นส่วนแบตเตอรี่
  • แต่ละประเทศรับผิดชอบการผลิตรถยนต์คนละรุ่น
  • Toyota กระจายความเสี่ยงของห่วงโซ่อุปทานระหว่างหลายประเทศ

ดังนั้น คำว่า “ย้ายฐานการผลิต” อาจไม่ได้หมายถึงการย้ายโรงงานทั้งหมดออกจากประเทศไทย แต่อาจหมายถึงการย้ายบทบาทของศูนย์กลางระดับภูมิภาค หรือเพิ่มสัดส่วนการลงทุนใหม่ไปยังอินโดนีเซียมากขึ้น

ไทยกำลังเผชิญการแข่งขันจากประเทศเพื่อนบ้าน

การประกาศของอินโดนีเซียถือเป็นสัญญาณสำคัญว่า การแข่งขันดึงดูดอุตสาหกรรมยานยนต์ในอาเซียนกำลังรุนแรงขึ้น

ในอดีตประเทศไทยได้รับการขนานนามว่าเป็น “ดีทรอยต์แห่งเอเชีย” จากการเป็นฐานผลิตรถกระบะและรถยนต์เพื่อส่งออกขนาดใหญ่ แต่โครงสร้างอุตสาหกรรมยานยนต์โลกกำลังเปลี่ยนจากรถยนต์เครื่องยนต์สันดาปไปสู่รถยนต์ไฮบริด รถยนต์ปลั๊กอินไฮบริด รถยนต์ไฟฟ้า และซอฟต์แวร์สำหรับรถยนต์

ประเทศที่ต้องการรักษาฐานการผลิตไว้จึงไม่สามารถแข่งขันด้วยค่าแรงหรือสิทธิประโยชน์ทางภาษีเพียงอย่างเดียว แต่ต้องมีองค์ประกอบอื่นร่วมด้วย ได้แก่

  • ต้นทุนพลังงานที่แข่งขันได้
  • บุคลากรด้านอิเล็กทรอนิกส์และซอฟต์แวร์
  • เทคโนโลยีการผลิตแบตเตอรี่
  • ระบบทดสอบและรับรองมาตรฐาน
  • ซัพพลายเออร์ชิ้นส่วนมูลค่าสูง
  • โครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน
  • นโยบายสนับสนุนที่ชัดเจนและต่อเนื่อง
  • ตลาดในประเทศที่มีเสถียรภาพ
  • ข้อตกลงการค้าที่เอื้อต่อการส่งออก

ไทยควรรับมืออย่างไร

ข้อเสนอจากอินโดนีเซียไม่ได้หมายความว่า Toyota จะย้ายออกจากประเทศไทยทันที แต่เป็นสัญญาณเตือนว่า ไทยไม่สามารถพึ่งพาความสำเร็จจากโครงสร้างอุตสาหกรรมเดิมเพียงอย่างเดียว สิ่งที่ประเทศไทยควรเร่งดำเนินการประกอบด้วย

รักษาความต่อเนื่องของมาตรการลงทุน

ผู้ผลิตรถยนต์ต้องการความชัดเจนในระยะยาว ทั้งด้านภาษี สิทธิประโยชน์ มาตรฐานรถยนต์ และเงื่อนไขการผลิตชดเชยในประเทศ

ส่งเสริมการผลิตชิ้นส่วนมูลค่าสูง

ไทยควรเพิ่มการลงทุนในแบตเตอรี่ มอเตอร์ไฟฟ้า อินเวอร์เตอร์ เซมิคอนดักเตอร์ เซ็นเซอร์ และซอฟต์แวร์ ไม่ใช่พึ่งพาการประกอบรถยนต์เพียงอย่างเดียว

พัฒนาซัพพลายเออร์เดิม

ผู้ผลิตชิ้นส่วนเครื่องยนต์ ระบบไอเสีย และระบบเชื้อเพลิงต้องได้รับการสนับสนุนให้ปรับตัวเข้าสู่การผลิตชิ้นส่วนสำหรับรถยนต์ไฮบริดและรถยนต์ไฟฟ้า

ยกระดับทักษะแรงงาน

แรงงานในอนาคตจำเป็นต้องมีทักษะด้านไฟฟ้าแรงดันสูง ระบบควบคุมอิเล็กทรอนิกส์ แบตเตอรี่ ซอฟต์แวร์ และระบบอัตโนมัติ

ลดต้นทุนการผลิตและโลจิสติกส์

ต้นทุนพลังงาน การขนส่ง ขั้นตอนราชการ และประสิทธิภาพของท่าเรือ เป็นปัจจัยสำคัญต่อการตัดสินใจลงทุนของผู้ผลิตรถยนต์

ใช้ข้อได้เปรียบด้านฐานส่งออก

ไทยยังมีความได้เปรียบด้านประสบการณ์การผลิต การควบคุมคุณภาพ เครือข่ายซัพพลายเออร์ และระบบส่งออก ซึ่งต้องรักษาและพัฒนาให้สอดคล้องกับรถยนต์ยุคใหม่

สรุป

รัฐบาลอินโดนีเซียประกาศเปิดข้อเสนอให้ Toyota พิจารณาย้ายฐานการผลิตรถยนต์หลักในภูมิภาคอาเซียนจากประเทศไทยไปยังอินโดนีเซีย พร้อมเสนอสิทธิประโยชน์ด้านการลงทุนอย่างเต็มที่

ข้อเสนอนี้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ของอินโดนีเซียที่ต้องการสร้างอุตสาหกรรมยานยนต์และแบตเตอรี่แบบครบวงจร ตั้งแต่วัตถุดิบ การผลิตเซลล์และโมดูลแบตเตอรี่ ไปจนถึงการประกอบรถยนต์และการส่งออก

Toyota มีฐานอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ในอินโดนีเซียอยู่แล้ว และกำลังลงทุนเพิ่มเติมร่วมกับ CATL เพื่อเพิ่มความสามารถในการผลิตแบตเตอรี่ภายในประเทศ รวมถึงเตรียมส่งออกแบตเตอรี่ในช่วงครึ่งหลังของปี 2026

อย่างไรก็ตาม จนถึงขณะนี้ Toyota ยังไม่ได้ประกาศว่าจะย้ายฐานการผลิตออกจากประเทศไทย ข่าวนี้จึงควรถูกมองว่าเป็นการแข่งขันเสนอเงื่อนไขลงทุนระหว่างประเทศ มากกว่าการย้ายฐานที่เกิดขึ้นแล้ว

สิ่งที่น่าจับตามองต่อจากนี้ไม่ใช่เพียงว่า Toyota จะย้ายโรงงานหรือไม่ แต่คือ Toyota จะจัดสรรรถยนต์รุ่นใหม่ การผลิตแบตเตอรี่ การผลิตรถยนต์ไฮบริด และการลงทุนในอนาคตระหว่างประเทศไทยกับอินโดนีเซียอย่างไร

เพราะในอุตสาหกรรมยานยนต์ยุคใหม่ ประเทศที่ได้รับโรงงานผลิตรถยนต์อาจไม่ใช่ผู้ชนะเพียงฝ่ายเดียว แต่ประเทศที่สามารถดึงงานวิจัย เทคโนโลยี ซอฟต์แวร์ แบตเตอรี่ และซัพพลายเออร์มูลค่าสูงเข้ามาได้ จะเป็นประเทศที่ได้รับประโยชน์ทางเศรษฐกิจในระยะยาวมากกว่า

หมายเหตุ: ข้อมูล ณ วันที่ 6 สิงหาคม 2026 ยังไม่มีประกาศอย่างเป็นทางการจาก Toyota Motor Corporation หรือ Toyota Motor Thailand ว่าจะย้ายฐานการผลิตหลักออกจากประเทศไทย

โรงงาน TOYOTA ในไทย มีกำลังการผลิตมากกว่าอินโดนีเซียเกือบ 3 เท่า! แม้อินโดฯ จะมีโรงงานมากกว่า

 
เมื่อเปรียบเทียบฐานการผลิตรถยนต์ของ TOYOTA ในประเทศไทยและอินโดนีเซีย จะพบว่า แม้อินโดนีเซียมีโรงงานของ Toyota Motor Manufacturing Indonesia หรือ TMMIN รวม 5 แห่ง แต่โรงงานที่ประกอบรถยนต์สำเร็จรูปจริงมีเพียง 2 แห่ง ส่วนโรงงานอื่นใช้ผลิตเครื่องยนต์และชิ้นส่วน
 
ขณะที่ประเทศไทยมีโรงงานประกอบรถยนต์หลัก 3 แห่ง และมีกำลังการผลิตรถยนต์รวมสูงถึง 770,000 คันต่อปี
 
TOYOTA ประเทศไทย: 770,000 คันต่อปี
 
Toyota Motor Thailand มีโรงงานประกอบรถยนต์หลัก 3 แห่ง ได้แก่
 
• โรงงานสำโรง จ.สมุทรปราการ
กำลังการผลิต 240,000 คันต่อปี
ผลิตรถยนต์เพื่อการพาณิชย์
 
• โรงงานเกตเวย์ จ.ฉะเชิงเทรา
กำลังการผลิต 300,000 คันต่อปี
ผลิตรถยนต์นั่งส่วนบุคคล และเป็นโรงงานที่มีกำลังการผลิตสูงที่สุดของ Toyota ในไทย
 
• โรงงานบ้านโพธิ์ จ.ฉะเชิงเทรา
กำลังการผลิต 230,000 คันต่อปี
ผลิตรถยนต์เพื่อการพาณิชย์
 
รวมกำลังการผลิตของทั้ง 3 โรงงานอยู่ที่ 770,000 คันต่อปี ตามข้อมูลของ Toyota Motor Thailand ที่อัปเดตเดือนเมษายน 2026
 
TOYOTA อินโดนีเซีย: 282,000 คันต่อปี
 
Toyota Motor Manufacturing Indonesia มีโรงงานทั้งหมด 5 แห่ง แต่โรงงานประกอบรถยนต์สำเร็จรูปมี 2 แห่ง ได้แก่
 
• โรงงาน Karawang I
กำลังการผลิต 144,000 คันต่อปี
ผลิต Toyota Kijang Innova, Fortuner รวมถึง Innova Zenix รุ่นเครื่องยนต์สันดาปและไฮบริด
 
• โรงงาน Karawang II
กำลังการผลิต 138,000 คันต่อปี
ผลิต Toyota Yaris Hatchback, Veloz และ Yaris Cross ทั้งรุ่นเครื่องยนต์สันดาปและไฮบริด
 
รวมกำลังการผลิตรถยนต์สำเร็จรูปของ TMMIN อยู่ที่ 282,000 คันต่อปี
 
สำหรับโรงงานอีก 3 แห่งของ Toyota ในอินโดนีเซีย ประกอบด้วย
 
• Sunter I ผลิตเครื่องยนต์ กำลังการผลิต 195,000 เครื่องต่อปี
• Sunter II ผลิตชิ้นส่วนปั๊มขึ้นรูป 96,000 ชิ้น และชิ้นส่วนหล่อ 24,000 ตันต่อปี
• Karawang III ผลิตเครื่องยนต์ กำลังการผลิต 228,000 เครื่องต่อปี
 
เปรียบเทียบกำลังการผลิตรถยนต์
 
ประเทศไทย: 770,000 คันต่อปี
อินโดนีเซีย: 282,000 คันต่อปี
 
ประเทศไทยจึงมีกำลังการผลิตรถยนต์ Toyota มากกว่าอินโดนีเซียประมาณ 488,000 คันต่อปี หรือคิดเป็นประมาณ 2.7 เท่า
 
นอกจากนี้ ฐานการผลิต Toyota ในไทยยังมีประวัติยาวนานกว่า โดยโรงงานสำโรงเริ่มผลิตรถยนต์ตั้งแต่ปี 1964 ขณะที่โรงงานแห่งแรกของ Toyota ในอินโดนีเซียเริ่มดำเนินงานในปี 1973 ทำให้ไทยเริ่มผลิตก่อนประมาณ 9 ปี
 
อย่างไรก็ตาม ตัวเลขของอินโดนีเซียข้างต้นนับเฉพาะโรงงานของ Toyota Motor Manufacturing Indonesia หรือ TMMIN ไม่รวมรถยนต์ Toyota บางรุ่นที่ผลิตโดยบริษัทในกลุ่มหรือผู้รับจ้างผลิตรายอื่น เช่น Astra Daihatsu Motor
 
ดังนั้น แม้อินโดนีเซียจะมีจำนวนโรงงาน Toyota มากกว่า แต่เมื่อวัดเฉพาะกำลังการประกอบรถยนต์สำเร็จรูป ประเทศไทยยังมีขนาดฐานการผลิตใหญ่กว่าอย่างชัดเจน และยังคงเป็นหนึ่งในศูนย์กลางการผลิตและส่งออกรถยนต์ Toyota ที่สำคัญของภูมิภาคอาเซียน
 

ห่างกันแค่ 1 วัน! นายกฯ ไทยเยือนอินโดฯ ก่อน รมว.คลังอินโดฯ เปิดเกมชวน TOYOTA ย้ายฐานหลักจากไทย

วันที่ 3 สิงหาคม 2569 นายกรัฐมนตรีไทยเดินทางเยือนอินโดนีเซียอย่างเป็นทางการ และเข้าพบประธานาธิบดีอินโดนีเซีย โดยมีประเด็นความร่วมมือด้านเศรษฐกิจ การค้า และการลงทุนอยู่ในการหารือ

แต่เพียง 1 วันต่อมา วันที่ 4 สิงหาคม 2569 กลับมีประเด็นที่น่าสนใจอย่างมากต่ออุตสาหกรรมยานยนต์ไทย

Purbaya Yudhi Sadewa รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังอินโดนีเซีย กล่าวในงานด้านอุตสาหกรรมยานยนต์ที่ Tangerang ว่า อินโดนีเซียพร้อมสนับสนุน Toyota ด้วยสิทธิประโยชน์ต่าง ๆ หาก Toyota พิจารณานำ ฐานการผลิตหลักจากประเทศไทยไปยังอินโดนีเซีย

ที่น่าสนใจกว่านั้นคือ อินโดนีเซียไม่ได้ต้องการเพียงโรงงานประกอบรถยนต์ แต่ยังต้องการให้ เครือข่ายซัพพลายเออร์และอุตสาหกรรมเกี่ยวเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นชิ้นส่วน เหล็ก อิเล็กทรอนิกส์ และวัตถุดิบต่าง ๆ เข้ามาลงทุนตามด้วย

พูดง่าย ๆ คือ หากแนวคิดนี้เกิดขึ้นจริง สิ่งที่อินโดนีเซียต้องการไม่ใช่แค่ “โรงงาน Toyota” แต่คือการดึง ระบบนิเวศอุตสาหกรรมยานยนต์ทั้งชุด

อย่างไรก็ตาม ต้องย้ำว่า ณ ตอนนี้ Toyota ยังไม่ได้ประกาศว่าจะย้ายฐานการผลิตหลักออกจากประเทศไทย และคำพูดดังกล่าวเป็นข้อเสนอและความต้องการจากฝ่ายอินโดนีเซีย

เหตุการณ์นี้จึงน่าสนใจในเชิงยุทธศาสตร์มากกว่า เพราะไทยกับอินโดนีเซียกำลังแข่งขันกันโดยตรงเพื่อเป็น ศูนย์กลางอุตสาหกรรมยานยนต์ของอาเซียน

ไทยมีจุดแข็งจากฐานซัพพลายเชนที่สะสมมาหลายสิบปี โดยเฉพาะรถกระบะ รถยนต์ไฮบริด เครื่องยนต์ และชิ้นส่วน ขณะที่อินโดนีเซียมีจุดแข็งด้านตลาดภายในประเทศขนาดใหญ่ รวมถึงทรัพยากรสำหรับอุตสาหกรรมแบตเตอรี่และรถยนต์ไฟฟ้า

และนี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่อินโดนีเซียพยายามดึงการผลิตจากฐานในประเทศไทย

ก่อนหน้านี้ในปี 2023 เคยมีประเด็นเกี่ยวกับ Isuzu/UD Trucks และในปี 2024 รัฐบาลอินโดนีเซียยังเคยเรียกร้องให้ผู้ผลิตรถกระบะ Double Cab ซึ่งหลายรุ่นผลิตในประเทศไทย พิจารณาย้ายการผลิตมายังอินโดนีเซียมากขึ้น

แต่รอบนี้แตกต่างออกไป เพราะเป็นการพูดถึง Toyota และ “ฐานการผลิตหลัก” โดยตรง

สิ่งที่ต้องจับตาต่อจากนี้จึงไม่ใช่แค่ว่า Toyota จะตอบอย่างไร แต่คือรัฐบาลไทยจะมีมาตรการอะไรเพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันของฐานผลิตรถยนต์ไทย ในวันที่ประเทศเพื่อนบ้านเริ่มเดินเกมหนักขึ้นเรื่อย ๆ

3 สิงหาคม 2569 ผู้นำไทยเยือนอินโดฯ
4 สิงหาคม 2569 รมว.คลังอินโดฯ ชวน Toyota ย้ายฐานหลักจากไทย

สองเหตุการณ์เกิดห่างกันเพียงวันเดียว แต่ขณะนี้ ยังไม่มีหลักฐานว่าทั้งสองเหตุการณ์มีความเชื่อมโยงกันโดยตรง

การแข่งขันชิงฐานอุตสาหกรรมยานยนต์อาเซียนกำลังเข้มข้นขึ้นอย่างชัดเจน

 

ข่าวอันตารา

Advertisement Advertisement

คุณไม่สามารถคัดลอกเนื้อหาของหน้านี้ได้